Od zeszłej jesieni do tego lata uczestniczyłem w Festiwalu Gion w Kioto, Festiwalu Pamięci Wystawy Nara Tōkō-ji w Nara i Festiwalu Fajerwerków nad rzeką Ueno w Tokio. Jeśli było coś, co najbardziej wyróżniało te uroczystości, poza żywiołowymi ceremoniami i jaskrawymi światłami, to pyszne jedzenie ukryte w zakamarkach i zaułkach oraz namioty i kramy – nie była to wykwintna kuchnia kaiseki, ale niosła ze sobą najżywszy aromat ognia i życia. Kiedy ugryzłeś, przepyszny aromat chrupiącego ciasta zmieszał się ze słodkim zapachem pasty z czerwonej fasoli i przeniósł wspomnienie uroczystości prosto do Twojego serca. Podczas Festiwalu Gion brukowane drogi Chikagō Kōgō-cho były wyłożone latarniami zwisającymi z dzwonkami wietrznymi. Na rogu moją uwagę przykuł drewniany szyld z napisem „Sklep Sashimi”. Za straganem siwowłosy dziadek Suzuki delikatnie mieszał imitację sashimi w foremkach małą szpatułką. Dymny aromat chrupiącego ciasta zmieszał się ze słodkim zapachem pasty z czerwonej fasoli, unosząc się daleko w chłodnym jesiennym wietrze. „Młoda damo, chcesz świeże? Moja żona wcześnie rano ugotowała nadzienie z czerwonej fasoli i nie dodała za dużo cukru”. Uśmiechnął się i podał mi sashimi zawinięte w papierową torebkę, wciąż ciepłe od pleśni. Kiedy przełamałem chrupiącą skórkę, po mojej brodzie spłynęła miękka pasta z czerwonej fasoli, słodka, ale nie tłusta. Zanim przeżułem do końca, wciąż czułem delikatny mleczny smak skórki ciasta. Obok nich kilkoro uczniów gimnazjum w yukacie, każdy trzymał sashimi, goniąc swoje cienie. Ich śmiech i dźwięk dzwonków wiatrowych zmieszały się, tworząc najłagodniejszą nutę Festiwalu w Gion. Podczas Festiwalu Pamięci Wystawy Nara Tōkō-ji padał deszcz, ale stragany z jedzeniem przed świątynią Todai-ji nadal tętniły życiem. Stojąc w kolejce pod parasolem, żeby kupić „Sushi Nara Persimmon Leaf”, starsza kobieta przede mną rozmawiała ze mną: „To sushi wykorzystuje lokalny ryż Yūgō i jest zawinięte w liście persimmon, które mogą wytrzymać trzy dni i nadal mają zapach persimmon”. Po otrzymaniu sushi i oderwaniu ciemnozielonych liści persimmon, ziarna ryżu były wyraźnie widoczne, otoczone delikatnym aromatem octu. Po ugryzieniu miękki i kleisty ryż oraz przyjemny zapach liści persymony rozprzestrzenił się po moich ustach i nawet po zjedzeniu dwóch nadal nie czułem się pełny. Właściciel stoiska powiedział, że co roku podczas festiwalu do przygotowania sushi używano świeżo zebranych liści persymony. „Wszyscy klienci są stałymi klientami, a niektórzy nawet przynoszą kilka pudełek, aby podzielić się nimi z rodzinami”. Najbardziej ożywioną częścią była ulica z jedzeniem podczas Festiwalu Sztucznych Ogni nad rzeką Ueno. Wieczorem wzdłuż brzegu rzeki ustawiły się czerwone namioty, odgłosy grillowanych szaszłyków mięsnych, odgłosy kulek kalmarów i entuzjastyczne okrzyki właścicieli straganów połączyły się w żywą symfonię. Zatrzymałem się na stoisku sprzedającym „Kakushi Sushi”, a właścicielka, młoda kobieta o imieniu Sasaki, za pomocą małej szpatułki pomagała klientom wymieszać żelazny talerz, na którym przygotowywano sushi kakushi. „Powinieneś to zjeść, gdy jest jeszcze ciepłe, to najlepszy smak”. Podała mi szpatułkę i żelazny talerz, na którym zawinięte było ciasto z kawałkami kapusty i kalmarów, o kuszącym zapachu. Poszłam za jej przykładem i mieszałam, gdy ciasto zrobiło się złociste i chrupiące, nabrałam łyżkę i włożyłam do ust. Z zewnątrz było chrupiące, a w środku miękkie, a pyszny smak eksplodował w ustach. Sasaki powiedział: „Zacząłem sprzedawać na festiwalu, gdy byłem w szkole średniej, podążając za moją mamą. Za każdym razem, gdy widzę, jak klienci dobrze się bawią, czuję się niezwykle usatysfakcjonowany”. Tej nocy, trzymając sushi kakushi, obserwując fajerwerki na niebie, a jedzenie wciąż parujące w moich rękach, moje serce było ciepłe. Po przejściu tych uroczystości zdałem sobie sprawę, że jedzenie na japońskich festiwalach nigdy nie służyło jedynie do napełnienia żołądka. Otulona dedykacją właściciela stoiska, ukryta w cieple między ludźmi, niosła ze sobą wyjątkową żywotność i witalność uroczystości. Podobnie jak sashimi dziadka Suzuki, sushi z liśćmi persymony od Nara i sushi kakushi Sasaki, każdy kęs był wyjątkowym wspomnieniem, dzięki któremu nawet po długim czasie wyjścia nie mogłem powstrzymać się od myśli o tym ciepłym smaku na języku.
